Cultuurcoach van Oud-Noord naar Noord

In 2019 is de pilot cultuurcoach gestart op verzoek van de Gemeente Tilburg. Deze loopt door tot einde schooljaar 2020-2021. De aanleiding is een gezamenlijk streven van CiST, Art-fact en Factorium naar een kwalitatieve verbeteringsslag van cultuureducatie in verbinding met de wijk en met het oog op  verduurzaming en gelijke kansen voor alle kinderen in Tilburg. 

Ik ben een van de cutuurcoaches en heb vorig schooljaar cultuureducatie geprogrammeerd voor BS De Vijf Hoeven vanuit het thema Schônste wijk - een leukere, schonere actievere wijk. Ik zag als cultuuraanjager en cultuurcoach met dit wijkthema een kansrijke verbindingsmogelijkheid tussen school en wijk. Nu een jaar later heeft er een verschuiving plaatsgevonden in mijn werkgebied. 

De kinderen van BS De Vijf Hoeven die mee hebben gedaan, vonden het geweldig, echter, de verbinding school-wijk bleef uit. Met wederzijdse instemming is besloten de pilot in Oud-Noord voor BS De Vijf Hoeven te beëindigen met ingang van schooljaar 20-21. 

NAAR OVERZICHT PROGRAMMERING 

Ik ben in september de zomer gestart met een oriëterend onderzoek in Tilburg Noord, dat loopt vanwege corona en de opstart van het schooljaar wat uit en is afgerond in december 2020. 

Foto: Valentina's fotografie 

'​Cultuureducatie is verfrissend want het neemt kinderen mee naar een wereld vol creativiteit waaraan geen cijfers hangen en waarin ze het niet 'fout' kunnen doen. Daar groeien ze van, persoonlijk en als deelnemer aan de (Tilburgse) maatschappij. Ze bouwen meer zelfvertrouwen op, worden weerbaarder, ontwikkelen een grotere en bredere kijk op de dingen en op anderen en kunnen zich zelfs eventjes heel erg knap en kunstenaar voelen. Dat heeft ook te maken met de mindset. Die kun je ze meegeven. Zelfs als (of misschien vooral als) ze niet goed zijn in taal en rekenen. Ze leren dat de wereld meer is dan moeten presteren en leren een taal gebruiken die ze allang kennen: die van hun innerlijk.' 

 

Cultuuraanjager èn cultuurcoach

Sinds juni 2019 ben ik cultuurcoach op BS De Vijf Hoeven. Mijn rol is om een goed aanbod samen te stellen dat kinderen kennis laat maken met verschillende vormen van kunst en cultuur. Kennismaken met en talentontwikkeling staat centraal.  

Deze opdracht van CiST sluit wat mij betreft naadloos aan bij wat ik doe als cultuuraanjager voor Art-fact in de wijk Hasselt Goirke-West.

Cultuurcoach versus cultuuraanjager

Er zijn raakvlakken en verschillen tussen cultuur aanjagen en cultuur coachen. Cultuurcoach ben ik in opdracht van CiST (Cultuur in Scholen Tilburg) en daar ligt het zwaartepunt op leren. Het aanjagen is  belegd bij Art-fact, stichting en platform (amateur)kunst in de vrije tijd.

Als cultuurcoach is mijn opdracht het onderwijs steviger met het culturele veld te verbinden. Leren doe je overal, in school èn daarbuiten. Ik stimuleer talentontwikkeling op het vlak van kunst via een vraaggericht aanbod. De directeur van BS De Vijf Hoeven  is schoolICC-er (interne cultuurcoördinator) en geeft mij de opdracht dit op te pikken om binnenschools aanbod naadloos te laten aansluiten bij hun IPC (International Primary Curriculum). Dat was een prettige start omdat ik zo het culturele veld dat zich op onderwijs richt, goed kan onderzoeken en leer kennen. Vanuit IPC wordt kunst en cultuur geïntegreerd aangeboden. Voor de groepen 6-7-8 is er zelfs een docent creatief. Ook wordt er geëxperimenteerd met het aanbod van lessen muziek door een professionele muziekdocent. Wat een fijne luxe, 2 vakdocenten!
De komende tijd ga ik puzzelen met het vraagericht afnemen van kunstaanbod op maat dat beide vakprofessionals niet aanbieden en waar bij groepsleerkrachten wensen liggen voor hun leerlingen. 

Het leren en beoefenen van kunst en cultuur in de vrije tijd kan plaatsvinden in het naschoolse. Ik denk dat het zinvol is om vanuit binnenschoolse kunstlessen te werken, behoeften op te halen bij leerlingen en dat te vertalen naar een buitenschools maataanbod waarbij ze hun ontdekte interesse kunnen uitdiepen, hun talent kunnen ontdekken of verder kunnen ontwikkelen.  

Als cultuuraanjager scout ik op wijkniveau maatschappelijke vragen bij wijkbewoners, organisaties of specifieke doelgroepen. Samen met kunstenaars vertaal ik die naar een artistiek antwoord dat we aanbieden als community-artprogramma. Kern van wat ik doe is contacten leggen met het oog op een duurzame relatie en verbinding van gemeenschappelijke thema's d.m.v. kunst en cultuur; inhoud bedenken en plannen, programma-coordinatie. Vanuit Art-fact willen we impact bereiken door middel van community-art. Hierbij gaat het in Hasselt Goirke-West vooral om het vergroten van de leefbaarheid n.a.v. een gemeenschappelijk gekozen thema.  

Verbinding cultuuraanjager en cultuurcoach werkzaamheden 

Schônste wijk is het huidige programma dat ik invul en coördineer als aanjager. Centraal hierbij staat vergroting van de leefbaarheid van GoirkeWest-Hasselt vanuit de insteek mooier, schoner, actiever. De school had op moment van start zelf geen thema in gedachten voor het naschoolse, wel de wens om school meer te verbinden met de wijk en kinderen een breed aanbod te bieden. Als experiment leg ik met het buitenschoolse aanbod de verbinding met de wijk via de insteek van Schônste wijk,  mooier, schoner, actiever, dat wil toch iedereen?! De wijk in school - de school in de wijk. Workshops vinden niet per se op school plaats maar juist bij makers in de wijk zodat voor kinderen ook het creatieve werkveld wordt uitgebreid.  

Artistieke antwoorden met het Schônste wijk programma zijn o.a. murals als community-project op strategische locaties in de wijk, een wijkwerkplaats die dient als broedplaats voor ideeën die we samen met de wijk uitwerken en realiseren en waar we met kunstenaars de (esthetische) waarde van (plastic) afval onderzoeken. En ik zie meteen haakjes hoe je dat kunt verbinden aan buitenschoolse kunst- en cultuur. 

·       Bijvoorbeeld een workshop van een urban kunstenaar passend bij een thema waar oriëntatie op jezelf en de wereld aan bod komt. Buitenschools komt diezelfde kunstenaar terug geeft kinderen een lessenserie urban schilderen in zijn/ haar atelier in de wijk. 

·       Plastic kun je vertalen naar materiaalexperimenten. Wat kun je met afval plastic als materiaal om iets van waarde te maken?  

·       Hoe kijken kinderen naar de wijk? Weten ze uberhaupt hoe ze anders, creatief  kunnen kijken? Ook daar is een partner in het culturele veld voor te vinden.

Een vertaalslag naar onderwijs is vanuit Schônste wijk goed en zinvol te maken. Ik ben benieuwd of dit gaat lukken, hoe dit zich gaat ontwikkelen en vooral hoe dit ontvangen wordt door kinderen.  

Superambassadeurs ontdek-T

Gisteren de eerste museumroute gelopen met 4 ambassadeurs van ontdek-T. Britt, Elyze, Femke en Manon van BS Cleijn Hasselt, deden het super. Fantastisch dat enthousiasme voor kunst en musea in onze wijk! 

ontdek-T is een museumprogramma i.s.m. BS Cleijn Hasselt, TextielMuseum en De Pont Museum. 6 Leerlingen, ambassadeurs in spé, houden van kunst en willen beide musea in Tilburg Oud-Noord vertegenwoordigen. Ze leren over kunst, over kijken en ook hoe je de verbinding legt met beide musea, school en de Hasselt. Dat past mooi bij deze school voor jonge ondernemers! Uitvoering: Saskia Dellevoet/ Hocus-Pocus-Focus. Gastlessen: Marika Taborsky (De Pont) en Tiffany Scheepers (TextielMuseum).

Meedoen met de Russische turnsters van Rineke Dijkstra

Het mooiste moment ervaarde ik bij de installaties van Rineke Dijkstra in De Pont. Kinderen en volwassenen gingen op verzoek van de ambassadeurs meedoen. Er ontstond ook een interessante discussie. is dit nou kunst of niet? 

Ja, zei een ouder, ik vind het wel kunstig dat ze dit kan maar of het kunst is? 

Ow, zei een oma, dus eigenlijk gaat het erom dat de video-installatie kunst is en niet om wat ze doen op de video? Zo had ik het nog niet bekeken. 

Zo zie je maar weer, ontdek-T is voor jong en oud! 

Meer lees je op het blog van ontdek-T 

ontdek-T - museumroute school TextielMuseum Pont

Nieuwe toffe kunst-en museumlessen! Het TextielMuseum, De Pont en BS Cleijn Hasselt vormen in mijn wijk in Tilburg Oud-Noord, Hasselt een magische driehoek. 

Ik hou van mijn wijk als werkgebied. Dat is anderen waaronder de basisschool en Artfact na een aantal jaren community-Art projecten ook gaan opvallen. Reactie: leuk, zichtbaar en zinvol. In 2016 ben ik op vraag van BS Cleijn Hasselt  gestart met een lessenserie per museum. Dit jaar wordt dat voortgezet met een nieuwe directeur. Ik dacht: dat kan nog leuker! Er is een magische driehoek van een school en 2 internationale musea en dat allemaal in Tilburg Oud-Noord!

Het TextielMuseum en De Pont zijn ook enthousiast over deze nieuwe insteek. Dus ontwikkel ik een mooi programma om kinderen onder te dompelen in kunst en in het reilen en zeilen binnen deze musea in onze wijk. Voor TextielMuseum en De Pont levert het nieuwe ambassadeurs op. En voor mij? Werkplezier, nog meer kennis over mijn eigen wijk en oefenen als student van de kunstacademie. Ik geniet hier enorm van!

De lessen gaan begin maart van start.
Facebook foto-album (bijgewerkte website volgt)

Mooie samenwerking

ontdek-T is een samenwerking tussen BS Cleijn Hasselt, TextielMuseum en De Pont.

In 6 lessen worden leerlingen opgeleid tot wijkambassadeur van beide musea.

Uitvoer: Saskia Dellevoet/ Hocus-Pocus-Focus Gastlessen: Marika Taborsky (De Pont) en Tiffany Scheepers (TextielMuseum). 

Als museumliefhebber, rondleiders en kunstenaars, kunnen zij de kinderen een mooie blik geven van beide musea.

Tijd en sociaal kapitaal voor de community

Vrijwillig tijd steken in een lokaal initiatief dat de community mooier maakt. Dat is wat ik doe als  lid van Vrienden van het Warandebospodium in Tilburg. 

Dit podium is in 2012 gebouwd voor de week van de Warande. En zou daarna weer verdwijnen. Een aantal mensen sloeg de handen ineen en het podium wordt waarschijnlijk behouden. Zo mooi, zeg nou zelf:

Ik vind community sense erg belangrijk. De community, dat ben je zelf. Ik deel tijd en kennis als (tijdelijke) agendabeheerder, webmaster en organisator kinder- en jongerenactiviteiten. Een podium door en voor kinderen en jongeren. Dat is wat wij willen. En anderen organiseren weer activiteiten voor andere doelgroepen. Erg leuk om informeel creatief educatieve concepten uit te werken. De GO van de gemeente  komt er aan. We moeten alleen nog goed met ze afstemmen welk podiumscenario we mogen gebruiken. En  in de tussentijd zitten we natuurlijk niet stil! Wij = vrienden van het Warandebospodium

Durf te vragen festival 

Om ideeën op te doen heb ik op het durftevragen-festival in Maarssen (10 april 2013) tijdens een sessie deze vraag gesteld:

Hoe kunnen we ervoor zorgen dat het podium door en voor kinderen wordt? 

Geweldig hoeveel tips & trics ik heb gekregen!

Nederland Doet - beide handjes actie

Tijdens deze schoonmaakactie vroegen we aandacht voor het milieu en ook vroegen we kinderen om inspiratie voor activiteiten op het Warandebospodium in Tilburg.

Inspiratiepublicatie Inside Out School

Hij staat online, de edusite bij Inside Out School!



... met onder meer de Inspiratiepublicatie Inside Out School. Hierin staan lesideeën rondom portretten. De publicatie is het resultaat van een cocreatie tussen mij, collega- mediacoach Kim Kokkelink en studenten van de minor Kind Leren Media (KLM) van Fontys PABO Tilburg.

 

 

 

Portretkunst beleven

Inside Out Tilburg is onderdeel van het wereldwijde project van kunstenaar JR: Inside Out. Het kunstproject is door Incubate 'binnengehaald' voor het jaarlijkse Incubate festival. Wat een mooie kans voor scholen en andere instellingen om portretkunst onder de aandacht te brengen met Inside Out School.

Actief meedoen

De site Inside Out School is gemaakt voor het Tilburgse onderwijs en andere educatieve instellingen. Maar de inspiratiepublicatie boordevol suggesties is gratis door iedereen te downloaden. Maak er gebruik van! En voor de Tilburgse instellingen: actief meedoen van 10 t/m 16 september, versterkt de kunstbeleving!

Stel je voor: het is maandag 10 september 2012. Tilburg ontwaakt. De hele stad hangt vol met levensgrote portretten van moeders! En misschien hangen ze ook wel op de ramen van jouw school of instelling. En je hebt een bundel vol ideeën om er bij aan te haken.

Deel je idee   

Heb jij Inside Out School bekeken en heb je een suggestie voor een les of activiteit rondom dit fotoproject? Houd je niet in, zet je idee op de wiki.

Naar de publicatie 

Spelen met webtools en apps voor Inside Out School

Dit zijn uitgewerkte voorbeelden bij de inspiratiepublicatie van Inside Out School. 


Bitstrips
Met Bitstrips kun je op ludieke wijze het verhaal bij de foto's van Inside Out (School) verwerken tot een stripverhaal.




PicSay
Met de Android app PicSay voeg je geinige objecten en tekstwolken toe aan een foto.

CartoonCamera
Met de Android app CartoonCamera zet je een foto om naar een schets.

Cocreatie met digitale media in het onderwijs

Vandaag was ik gastdocent op Fontys PABO Tilburg. De les ging over cocreatie met digitale media in het onderwijs. De prezi die ik hierbij heb gebruikt:

Cocreatie, digitale media en onderwijs - Saskia Dellevoet on Prezi

En natuurlijk kan een les over cocreatie niet zonder cocreatie. Hiervoor heb ik het project InsideOutSchool gebruikt. Dat is een schoolvariant op InsideOut013. Het is een kunstproject waarbij op gebouwen in Tilburg foto's van moeders komen te hangen van 10 t/m 16 september. Een mooie kans voor onderwijs - kunsteducatie en om dit wereldwijde kunstproject onder de aandacht te brengen. Maar ook kan je met dit fotoproject aansluiten bij andere kerndoelen in het onderwijs. De publicatie bevat al 6 ideeën.

• Meer informatie over het onderwijsproject: Weebly InsideOutSchool
• Via een ideeënformulier leverden studenten hun bijdrage in voor de inspiratiepublicatie InsideOutSchool

InsideOut013 is onderdeel van het Incubatefestival.
Het gastdocentschap was een leuk gevolg van de Inspiratiedag digitale media en onderwijs (23 maart 2012) die ik mee organiseerde in Bibliotheek Midden-Brabant, Tilburg.